Şanlıurfa Bozkırları’nda ceylanların ve yaşam alanlarının korunması için uzun yıllardır çalışıyoruz. Şanlıurfa köylerindeki çocuklar, çobanlar, evde çalışan kadınlar ve çiftlik sahipleriyle eğitim, farkındalık ve koruma çalışmaları yürüttük.
Şanlıurfa Bozkırları’nda ceylanların ve yaşam alanlarının korunması için uzun yıllardır çalışıyoruz. Şanlıurfa köylerindeki çocuklar, çobanlar, evde çalışan kadınlar ve çiftlik sahipleriyle eğitim, farkındalık ve koruma çalışmaları yürüttük.
Kum ceylanı (Gazella marica), Dünya Doğa Koruma Birliği’nin (IUCN) Kırmızı Listesi’nde hassas (VU) kategorisinde yer alıyor. Türkiye’de kalan tek yaşam alanı Şanlıurfa’daki Kızılkuyu Yaban Hayatı Geliştirme Sahası’ydı. Doğa Koruma ve Milli Parklar tarafından Cudi Dağı eteklerine kum ceylanı yerleştirme çalışma yapıldı. Ancak yine de türün yaşamını sürdürebilmesi, Şanlıurfa’nın açık ve geniş bozkırlarının bütünlüğünü korumasına bağlı.
Şanlıurfa Bozkırları’nda yeni tarım alanlarının açılması, sulama projeleri, tarımda kullanılan kimyasallar, taş ocakları, avcılık, aşırı otlatma ve barajlar ceylanların yaşam alanlarına zarar veriyor.
Çalışmalarımız
Şanlıurfa Bozkırları’nda yürüttüğümüz çalışmalarda türleri yaşam alanlarıyla birlikte ele aldık. Köylerde çocuklara yönelik eğitim programları düzenledik; çobanlar ve evde çalışan kadınlarla özel farkındalık çalışmaları gerçekleştirdik. Ceylanlarla aynı bozkırı paylaşan nadir türlerin pestisitlerden korunması ve kuş yuvalarının tahrip edilmemesi için çiftlik sahipleriyle birebir görüştük.
Yerel toplulukların katılımıyla gerçekleştirdiğimiz çalışmalar, Şanlıurfa Bozkırları’ndaki ceylanların sayısının 50’den 500’lere yükselmesine katkı sağladı. Kızılkuyu Yaban Hayatı Geliştirme Sahası’ndaki koruma deneyimini 2010’da “Etkin Doğa Korumaya Doğru: Kızılkuyu Yaban Hayatı Geliştirme Sahası” başlıklı çalışmamızla kayıt altına aldık.
2020 yılında Doğa Derneği’nin de aralarında bulunduğu 230 sivil toplum kuruluşuyla avcılığın yasaklanması için ortak çağrı yaptık. Şanlıurfa’daki ceylanların avlanması amacıyla düzenlenen ihalenin iptali için açılan davada yürütmeyi durdurma kararı verildi.
Kum ceylanlarının geleceği, Kızılkuyu’nun ve çevresindeki geniş bozkır ekosisteminin korunmasına bağlı. Ceylanların ve aynı yaşam alanını paylaştıkları diğer nadir canlıların yaşaması için Şanlıurfa Bozkırları’ndaki çalışmalarımızı sürdürüyoruz.
Ortaklarımız ve işbirliği yaptığımız topluluklar
Şanlıurfa’daki köy toplulukları, çobanlar, evde çalışan kadınlar, çiftlik sahipleri ve avcılığa karşı ortak çağrıya katılan sivil toplum kuruluşları.